Hiểu sai thời hạn sử dụng đất – Rủi ro pháp lý nhiều người đang bỏ qua
Trong thực tiễn quản lý và giao dịch đất đai, thời hạn sử dụng đất là yếu tố pháp lý quan trọng. Tuy nhiên, nội dung này thường chưa được người sử dụng đất quan tâm đúng mức.
Theo Luật Đất đai 2024, không phải mọi loại đất đều được sử dụng ổn định, lâu dài.
Thời hạn sử dụng đất được xác định dựa trên loại đất, mục đích sử dụng và hình thức Nhà nước giao đất, cho thuê đất hoặc công nhận quyền sử dụng đất.
Vấn đề pháp lý đặt ra là:
- Thửa đất đang sử dụng thuộc loại đất nào?
- Thời hạn sử dụng là bao lâu?
- Khi hết thời hạn, quyền của người sử dụng đất được xử lý ra sao?
1. Đất ở – Có phải luôn được sử dụng ổn định, lâu dài?
Theo Luật Đất đai 2024, đất ở của hộ gia đình, cá nhân được Nhà nước công nhận quyền sử dụng ổn định, lâu dài. Đây là nguyên tắc chung nhằm bảo đảm quyền cư trú của người dân.
Tuy nhiên, trong thực tiễn vẫn phát sinh nhiều thắc mắc pháp lý:
Đất ở có trường hợp nào bị giới hạn thời hạn sử dụng không?
Vì sao trên Giấy chứng nhận có nơi ghi rõ “lâu dài”, có nơi lại không ghi thời hạn?
Đối với đất ở hình thành từ việc chuyển mục đích sử dụng đất, thời hạn được xác định thế nào?
Những câu hỏi này cho thấy không nên mặc nhiên cho rằng mọi trường hợp đất ở đều giống nhau về căn cứ pháp lý.
Người sử dụng đất cần xem xét nguồn gốc đất, quyết định giao đất, quyết định cho phép chuyển mục đích hoặc quyết định công nhận quyền sử dụng đất của cơ quan có thẩm quyền.
2. Đất nông nghiệp – Vì sao pháp luật quy định có thời hạn sử dụng?
Khác với đất ở, theo Luật Đất đai 2024, phần lớn đất nông nghiệp được Nhà nước giao hoặc cho thuê có thời hạn.
Việc quy định thời hạn nhằm phục vụ công tác quản lý đất đai theo quy hoạch và kế hoạch sử dụng đất.
2.1. Những câu hỏi thường gặp trong thực tiễn
Thời hạn sử dụng đất nông nghiệp là bao lâu?
Khi hết thời hạn, Nhà nước có thu hồi đất ngay không?
Người sử dụng đất có phải làm thủ tục gia hạn hay được tiếp tục sử dụng?
2.2. Cách xử lý khi hết thời hạn sử dụng đất nông nghiệp
Luật Đất đai 2024 quy định cơ chế xử lý rõ ràng khi hết thời hạn sử dụng đất nông nghiệp.
Việc tiếp tục sử dụng hay thu hồi đất phải căn cứ vào quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất và điều kiện cụ thể của người sử dụng đất.
Không phải mọi trường hợp hết thời hạn đều đương nhiên bị thu hồi.
3. Đất thuê của Nhà nước – Thời hạn gắn liền với quan hệ thuê đất
Đối với đất thuê của Nhà nước, thời hạn sử dụng đất được ghi rõ trong quyết định cho thuê đất hoặc hợp đồng thuê đất.
Trong thực tế, nhiều vướng mắc thường được đặt ra:
- Đất thuê của Nhà nước có được sử dụng lâu dài không?
- Khi hết thời hạn thuê, người thuê có được tiếp tục thuê không?
- Quyền và nghĩa vụ của người thuê khác gì so với người được giao đất?
Theo quy định pháp luật, đất thuê của Nhà nước mang bản chất là quan hệ thuê có thời hạn.
4. Ý nghĩa pháp lý của việc xác định đúng thời hạn sử dụng đất
4.1. Ý nghĩa thực tiễn
Việc xác định đúng thời hạn sử dụng đất giúp:
- Đánh giá chính xác giá trị pháp lý và giá trị kinh tế của quyền sử dụng đất;
- Hạn chế rủi ro khi chuyển nhượng, thế chấp hoặc góp vốn bằng quyền sử dụng đất;
- Chủ động gia hạn thời hạn sử dụng hoặc chuẩn bị phương án khi Nhà nước thu hồi đất.
4.2. Hệ quả khi hiểu sai thời hạn sử dụng đất
Ngược lại, nếu không quan tâm hoặc hiểu sai về thời hạn sử dụng đất, người sử dụng đất có thể:
Gặp khó khăn khi thực hiện quyền;
Phát sinh tranh chấp, khiếu nại trong thực tiễn.
➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖➖
CÔNG TY LUẬT TNHH MẶT TRỜI PHƯƠNG ĐÔNG
☎️ LS. Huỳnh Quãng: 0932.57.13.39
☎️ LS. Lê Bảo Ân: 0905.999.655
📲 https://luatmtpd.com/
📩 Easternsunlawfirm@gmail.com
📍 Văn phòng tại Đà Nẵng 316 Cách Mạng Tháng 8, Cẩm Lệ, Đà Nẵng
📍 Hoạt động tại Quảng Nam – 📞 0905.99.96.55
📍 Hoạt động tại Huế – 📞 0932.57.13.39
📍 Hoạt động tại Quảng Bình – 📞 0971.319.894
