Ngoại tình không chỉ là vấn đề gây ảnh hưởng đến hạnh phúc gia đình mà còn kéo theo nhiều hệ quả pháp lý. Nhiều người thắc mắc: Hành vi ngoại tình có bị xử phạt hình sự không?
Pháp luật Việt Nam hiện hành quy định như thế nào về vấn đề này? Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn làm rõ.
1. Pháp luật Việt Nam có cấm hành vi ngoại tình không?
Theo khoản 1 Điều 2 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 quy định chế độ hôn nhân theo nguyên tắc một vợ một chồng, vợ chồng có nghĩa vụ chung thủy, tôn trọng và quan tâm lẫn nhau.
Theo khoản 2 Điều 5 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014, các hành vi sau bị nghiêm cấm:
- Người đang có vợ hoặc chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác;
- Người chưa có vợ hoặc chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người đang có vợ hoặc chồng.
Pháp luật không định nghĩa trực tiếp “ngoại tình”, tuy nhiên trong thực tiễn, hành vi ngoại tình được hiểu là việc vi phạm nghĩa vụ chung thủy trong hôn nhân, đặc biệt khi có yếu tố chung sống như vợ chồng.
2. Ngoại tình có bị xử phạt hình sự không?
Ngoại tình không đương nhiên bị xử phạt hình sự. Chỉ trong những trường hợp nhất định, hành vi này mới bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của Bộ luật Hình sự.
2.1. Khi nào hành vi ngoại tình bị truy cứu trách nhiệm hình sự?
Theo Điều 182 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), hành vi ngoại tình có thể bị xử lý hình sự khi cấu thành tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng, bao gồm các trường hợp:
- Người đang có vợ hoặc chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác;
- Người chưa có vợ hoặc chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có vợ hoặc chồng.
Tuy nhiên, để bị truy cứu trách nhiệm hình sự, hành vi trên phải thuộc một trong các trường hợp sau:
- Làm cho quan hệ hôn nhân của một hoặc cả hai bên dẫn đến ly hôn;
- Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà vẫn tiếp tục vi phạm;
- Gây hậu quả nghiêm trọng khác: Làm cho vợ, chồng hoặc con của một trong hai bên tự sát;
- Vẫn duy trì quan hệ trái pháp luật sau khi Tòa án có quyết định buộc chấm dứt.
2.2. Hình phạt đối với hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng
Tùy theo tính chất, mức độ vi phạm, người thực hiện hành vi ngoại tình có thể bị áp dụng một trong các hình phạt sau:
- Phạt cảnh cáo hoặc cải tạo không giam giữ đến 01 năm;
- Phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm;
- Trường hợp nghiêm trọng có thể bị phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.
Như vậy, hành vi ngoại tình chỉ mang tính lén lút, quan hệ tình cảm đơn thuần, không chung sống như vợ chồng và không gây hậu quả nghiêm trọng thì chưa đủ căn cứ để xử lý hình sự.
3. Ngoại tình và các hậu quả pháp lý khác
3.1. Ngoại tình là căn cứ giải quyết ly hôn
Hành vi ngoại tình có thể được Tòa án xem xét là lỗi của một bên, làm căn cứ để giải quyết yêu cầu ly hôn khi hôn nhân lâm vào tình trạng trầm trọng, đời sống chung không thể kéo dài.
3.2. Ảnh hưởng đến việc chia tài sản và quyền nuôi con
Khi giải quyết ly hôn, Tòa án có thể xem xét hành vi ngoại tình khi phân chia tài sản chung và đánh giá điều kiện nuôi con, nhằm bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của con chưa thành niên.
3.3. Bị xử phạt hành chính
Nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự về tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng thì người có hành vi vi phạm chế độ hôn nhân một vợ một chồng có thể bị phạt tiền từ 3.000.000 đồng đến 5.000.000 đồng theo quy định tại Điều 59 Nghị định 82/2020/NĐ-CP.
Việc nắm rõ quy định pháp luật sẽ giúp cá nhân và gia đình chủ động bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, hạn chế rủi ro pháp lý phát sinh.
———————————————————————————————————————————————————————————–
Hãy liên hệ để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời:

